h1

Lečhála tȟáȟča óta waŋwíčhabláke šni.

October 25, 2009

Lečhála tȟáȟča óta waŋwíchabláke šni na ečhétu šni. Waŋná “mating season” waléhaŋl šna, éyaš nahaŋȟčiŋ waŋwíčhablake šni.

Haŋhépi wakáȟapa čháŋna šna, óta waŋwičhabláke. Iyéčhiŋkiŋyaŋke-ištá s’e kíčhi tȟáȟča ištá kiŋ iyóyaŋbya šna waŋwičhablake, eyaš ȟtáyetuna waŋzíni waŋwičhabláke šni. Čhaŋkú kiŋ aglágla kahíŋȟpewičhayapi kiŋ waŋwičhabláke šni kȟó. Ȟmmm…. uŋgná ečháŋni hípi kte séče.

(Ohaŋ, E.J. 10/25/09)

h1

Akhé thiyóšlola kiŋ thiyónapȟapi na igmú kiŋ waštélake šni.

October 11, 2009

Lečhála igmú kiŋ hotȟuŋ s’a, éyaš hotȟuŋ kiŋ le ečhéča šni. Hotȟuŋ kiŋ le nawáȟ’uŋ čhaŋna šna, tókheške hotȟuŋ igmú kiŋ táku ečhúŋ kiŋ awábleze. Thiyóšlola akhé waŋži t’e.

Haŋ, igmú kiŋ thiyóšlola kiŋ yu’áwaštewičhalake. Waníyetu iyóhila waléhaŋl thiyónapȟapi na igmú kiŋ wíŋyeya awíčhapȟe kte. Tókheške waŋča kté kiŋ lená tuheni waŋbláke šni. Thihúte kiŋ ektá waŋča kté kiŋ lená hečuŋ kiŋ čha he uŋ. Ečéla hotȟúŋ kiŋ nawáȟ’uŋ.

Igmú kiŋ waktékte héčha. Tȟaŋníš aŋpétu kiŋ le thiyóšlola nuŋpa t’ápi.

(Ohaŋ, E.J. 10/11/09)

h1

Ičáluze sni kiŋ líla waštélake.

September 29, 2009

Aŋpéhaŋ owóškate kiŋ ektá šúŋka kiŋ awái. Owátohaŋyaŋ hečhel uŋkípi šni. Owóškate kiŋ ektá uŋkípi čhaŋna šna, šúŋka kiŋ líla iyúškiŋ. Takúku óta apȟóžaŋžaŋ okíhi na takúku óta akáŋl aléže okíhi čha he uŋ.

Uŋkupi wahéȟaŋ, iyéčhiŋkiŋyaŋke-ožáŋžaŋglepi kiŋ bluǧáŋ. Héčhamuŋ čháŋna šna, šúŋka kiŋ líla iyúškiŋ. Ožáŋžaŋglepi kiŋ pȟa tȟaŋkátakiya iyékhiye na ičáluze sni kiŋ líla waštélake. Tuktéktel ohákab iyéčhiŋkiŋyaŋke kiŋ akáŋl šúŋka-imništaŋ óta awábleze. Le awábleza čhaŋna šna, iwáȟa s’e.

Tákuni óta šúŋka mitȟáwa čhiŋ kte šni, éyaš ečéla uŋgnáhaŋšna iyéčhiŋkiŋyaŋke-ožáŋžaŋglepi kiŋ bluǧaŋ chiŋ, na hečha philáwayiŋ kte.

(Ohaŋ, E.J. 10/11/09)

h1

Wógnaye óta wičháša kiŋ le ečhúŋ s’a.

August 28, 2009

Haŋhépi wičhítenaškaŋškaŋ kiŋ ogná wičháša waŋ waŋyáŋg maŋké. David Blaine ečíyapi. Kȟaŋsú kiŋ kíčhi he wógnaye ečhúŋ. Toháŋl čhaŋkú kiŋ amáni čhaŋná šna, oyáte húŋȟ átaya s’a na wógnaye kiŋ wičhápazo. Wógnaye lená líla witkó. Wóiwaŋyaŋke waŋzí owákaȟniȟye iblúte.

Kȟaŋsú yuha kiŋ etáŋ kȟaŋsú waŋží tuwé waŋži ičú si, éyaš kȟaŋsú kiŋ le David waŋyáŋke šni. Kȟaŋsú yuha kiŋ wayaŋkiŋ na hektákiya mahél iyéye. Kȟaŋsú yuhá kiŋ David ičáhi. Yuŋkȟáŋ ožáŋžaŋglépi waŋ el kȟaŋsú yuhá kiŋ kaȟ’ól iyéye na kȟáŋsú iyóhila makhíyapȟá, tkȟá kȟaŋsú waŋží makhíyapha šni. Ozáŋzaŋglepi kiŋ kȟaŋsú waŋží akáŋ akaskápe. “Kȟaŋsú kiŋ he el waŋyánka yo”, David eyé, “na tukté waŋží he?” Kȟaŋsú kiŋ eháŋni tuwé kíŋ pahí é. Oyáte iyúha líla itȟúŋpȟapi.

… éyaš khaŋsú kiŋ le tóktuka tȟaŋíŋ šni. Kȟaŋsú kin ožáŋžaŋglepi kiŋ imahel iyáye. Haŋ, kȟaŋsú kin ožáŋžaŋglepi kiŋ IMAHEL iyáye. Tókheškhe héči hečhúŋ he?

Wógnaye óta wičháša kiŋ le ečhúŋ éyaš wógnaye kiŋ le líla weksúye.

(Ohaŋ, E.J. 8/30/09)

h1

Eháš wíyatke muŋ s’a.

August 26, 2009

Owákšiyažaža kiŋ mahél wakšíča kiŋ óta aye. “Eháš wíyatke nuŋ s’a”, mitȟáwiču ohíŋniyaŋ eyé, “na owákšiyažaža kiŋ mahél óta aye čha he uŋ”. Haŋ, slolwáye. Eháš wíyatke uŋ amáye. Akhé an akhé wíyatke kiŋ muŋ s’a šni. Éeye wíyatke tȟoktókča muŋ s’a. Haŋ, slolwáye, le wašté šni. Éčuȟčiŋ le iwatóheye.

“Wówiyukčaŋ waŋží bluhá” epé. “Uŋgná wíyatke kiŋ iyúha uŋyúwaničapi ktá hécha séče, éyaš ečéla wíyatke núŋpa uŋyúhapi”, epé. Yuŋkȟáŋ “He wówiyukčaŋ wašté šni héčha”, mitȟáwiču eyé, “Uŋgná ečéla wíyatke waŋži núŋ kta héčha”, eyé. Líla wíŋyaŋ mayúhapi.

(Ohaŋ, E.J. 8/30/09)